logo

Φακοί φωτογραφικών μηχανών

Αν βρεθείτε παρέα με φωτογράφους και τους πετύχετε να μιλάνε για “φωτογραφικά πράγματα” είναι πολύ πιθανό να ακούσετε εκφράσεις όπως “ο πενηντάρης είναι για μένα ο καλύτερος φακός” ή “εγώ τον 70-200 δεν τον αλλάζω με κανένα άλλο φακό”. Πάντα όταν μιλάνε για ένα φακό αναφέρουν ένα νούμερο που χαρακτηρίζει τον φακό και αυτό είναι η εστιακή απόσταση του φακού. Η εστιακή απόσταση ενός φακού είναι ένα από τα δύο βασικά χαρακτηριστικά του, το άλλο είναι το διάφραγμα του που θα δούμε κάποια άλλη στιγμή.

Η εστιακή απόσταση ενός φακού είναι αυτή που καθορίζει το οπτικό πεδίο ενός φακού, δηλαδή, το εύρος που βλέπει ένας φακός. Εάν θέλουμε να δώσουμε έναν ορισμό για την εστιακή απόσταση ενός φωτογραφικού φακού μπορούμε να πούμε ότι είναι η απόσταση από το οπτικό κέντρο του φακού μέχρι το επίπεδο εστίασης, που στην πράξη είναι ο αισθητήρας της φωτογραφικής μηχανής και μετράται σε χιλιοστά του μέτρου (mm).

αρχείο λήψης

Φωτογραφική μηχανή κοιτώντας από πάνω

Εκτός από την εστιακή απόσταση, όμως, σημαντικό ρόλο για την οπτική γωνία που βλέπει ένας φακός παίζει και το μέγεθος του αισθητήρα της φωτογραφικής μηχανής.

Για να τα βάλουμε όλα σε μία σειρά θα πάρουμε σαν σημείο αναφοράς την Full Frame φωτογραφική μηχανή, όπως κάνουν και οι περισσότεροι κατασκευαστές φωτογραφικού εξοπλισμού (τι είναι Full Frame; δείτε εδώ). Έτσι, λοιπόν, ένας φακός με εστιακή απόσταση 50mm για Full Frame μηχανή βλέπει μία οπτική γωνία κάπου μεταξύ 42-47ο  , όσο δηλαδή είναι η οπτική γωνία της κυρίως όρασης του ανθρώπου. Βλέπει, δηλαδή, όσο περίπου και το ανθρώπινο μάτι γι’ αυτό και για στις Full Frame μηχανές είναι ο “νορμάλ” φακός. Τώρα, οποιοσδήποτε φακός με εστιακή απόσταση μικρότερη από 50mm θεωρείτε και είναι πιο ευρυγώνιος, έχει δηλαδή μεγαλύτερο οπτικό πεδίο και οπτική γωνία από τις 42-47ο, ενώ με εστιακή απόσταση μεγαλύτερη από 50mm έχει στενότερο οπτικό πεδίο και μικρότερη οπτική γωνία είναι, δηλαδή, πιο τηλεφακός. Στο παρακάτω σχήμα φαίνεται η οπτική γωνία με βάση την εστιακή απόσταση ενός φακού για μία μηχανή Full Frame.

pantip.com-5

Τώρα πως επηρεάζει την οπτική γωνία ενός φακού το φυσικό μέγεθος του αισθητήρα. Όπως αναφέραμε και στην προηγούμενη δημοσίευση μας Αισθητήρες ψηφιακών μηχανών, ανάλογα με το φυσικό μέγεθος του αισθητήρα της φωτογραφικής μηχανής, υπάρχει ο αντίστοιχος παράγοντας crop factor (αριστερή κάθετη πλευρά).

allsensors

Ο παράγοντας αυτός έχει να κάνει με το πως θα συμπεριφερθεί ένας φακός που σχεδιάστηκε για φιλμ 35mm ή Full Frame όταν θα τοποθετηθεί σε μία φωτογραφική μηχανή με μικρότερο αισθητήρα. Για να καταλάβουμε λοιπόν πως θα βλέπει αυτός ο φακός θα πρέπει να πολλαπλασιάσουμε την εστιακή απόσταση του φακού με το crop factor του αισθητήρα. Έτσι , λοιπόν, για παράδειγμα ένας φακός 50mm της Nikon για Full Frame μηχανή όταν τοποθετηθεί σε μηχανή Nikon με αισθητήρα APS-C με crop factor 1,5 θα βλέπει όπως ένας φακός 75mm, διότι ισχύει 50mm x1,5 = 75mm, δηλαδή η εστιακή απόσταση του φακού πολλαπλασιάζετε επί τον crop factor. Εάν ο φακός αυτός τοποθετούνταν σε μία μηχανή με αισθητήρα 4/3 και crop factor 2, τότε θα έβλεπε σαν 50mm x 2 = 100mm φακός σε Full Frame μηχανή.

Όλοι οι μεγάλοι κατασκευαστές φωτογραφικών μηχανών με αισθητήρες μικρότερους από Full Frame, είτε ο φακός είναι ενσωματωμένος είτε είναι εναλλασσόμενος, στις τεχνικές προδιαγραφές των φακών τους αναφέρουν πάντα την αντιστοιχία της εστιακής απόστασης του φακού μ’ αυτή ενός φακού Full Frame.

Κάπου εδώ είναι φυσικό να αναρωτιέστε μα γιατί τόσο μεγάλο μπέρδεμα!!! Όταν οι μεγάλοι κατασκευαστές του χώρου (Nikon & Canon) παρουσίασαν τις πρώτες επαγγελματικές DSLR το 1999 η Nikon και το 2001 η Canon, η τεχνολογία τότε δεν επέτρεπε ούτε για αστείο την κατασκευή αισθητήρων στο μέγεθος του φιλμ 35mm. Έτσι οι πρώτοι αισθητήρες ήταν σαφώς μικρότεροι, έλα όμως που και οι δύο εταιρίες είχαν μία τεράστια γκάμα φακών, υψηλής ποιότητας για φιλμ 35mm και καθόλου φακούς για τους μικρότερους αισθητήρες. Έτσι, λοιπόν, υπήρχαν δύο επιλογές να δημιουργηθεί από το μηδέν μια νέα μεγάλη γκάμα φακών για τους νέους αισθητήρες, ή να βρεθεί ένας τρόπος να μπορούν να χρησιμοποιούνται οι υπάρχοντες φακοί για φιλμ 35mm στις νέες μηχανές. Με δεδομένο το τεράστιο κόστος της πρώτης επιλογής, οι παλιοί φακοί χρησιμοποιήθηκαν στις νέες μηχανές με τους μικρούς αισθητήρες και δημιουργήθηκε το crop factor για να μπορούν οι φωτογράφοι να καταλαβαίνουν πως θα συμπεριφέρονται οι φακοί τους στις νέες μηχανές! Τόσο απλά, το όλο μπέρδεμα ήταν καθαρά θέμα χρημάτων για τις μεγάλες εταιρίες του χώρου.

Με το πέρασμα του χρόνου και τη δημιουργία νέων σειρών φακών για τις μηχανές με μικρότερους αισθητήρες, το crop factor συνεχίζει να υπάρχει ώστε να υπάρχει ένα κοινό σημείο αναφοράς (το Full Frame) μεταξύ των φακών. Επίσης, οι φακοί κορυφαίας ποιότητας των μεγάλων κατασκευαστών κυκλοφορούν πάντα στην επαγγελματική κατηγορία του Full Frame, ενώ οι σειρές φακών για μηχανές με μικρότερους αισθητήρες συνήθως χαρακτηρίζονται σαν πιο ερασιτεχνικές τόσο στο επίπεδο κατασκευής, όσο και στο οπτικό. Έτσι η χρήση των full frame φακών σε μηχανές με μικρότερο αισθητήρα έχει μία καλή λογική βάση, καθώς εκμεταλλεύεται το κεντρικό το μέρος του φακού, όπου και η απόδοση του είναι η καλύτερη.

Επιστρέφοντας στην πράξη, ο γενικός κανόνας λοιπόν είναι, όσο μικρότερη είναι η εστιακή απόσταση ενός φακού τόσο πιο ευρυγώνιος είναι, δηλαδή,τόσο πιο μεγάλη οπτική γωνία έχει και τόσο πιο μεγάλο οπτικό πεδίο καλύπτει. Όσο μεγαλύτερη είναι η εστιακή απόσταση ενός φακού τόσο πιο τηλεφακός είναι, δηλαδή, τόσο πιο μικρή είναι η οπτική γωνία του και τόσο πιο μικρό το οπτικό πεδίο που καλύπτει.

Σταματάμε εδώ για σήμερα για να έχετε όλοι το χρόνο να ξεδιαλύνεται όλα αυτά και να γράψετε στα σχόλια τις όποιες απορίες και ερωτήσεις έχετε. Θα χαρούμε να σας απαντήσουμε σε όποια απορία ή ερώτηση και αν έχετε.

Από βδομάδα πάλι κοντά σας με νέα θέματα.

Ακολουθείστε το blog μας κάνοντας εγγραφή με το e-mail σας ή κάνοντας like και ακολουθώντας το KP Photography Cinematography στο Facebook για να ενημερώνεστε πάνω στην φωτογραφία και υποσχόμαστε ακόμη πιο ενδιαφέροντα θέματα.

Για να δείτε με τι ασχολούμαστε και τι μπορούμε να κάνουμε για εσάς, επισκεφτείτε την ιστοσελίδα μας www.kpstudio.gr

Και όπως πάντα θα χαρούμε να δούμε τα σχόλια σας και να απαντήσουμε σε ερωτήσεις.

  • Share

2 Σχόλια

Leave a reply

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *